onderzoek

Is het tijd voor een digitale revolutie in het beroepsonderwijs? Tjipcast 036 met Daphne Meijer van ROC Friese Poort

Een van de grote uitdagingen in het beroepsonderwijs is digitalisering. Studenten zijn continue online en verwachten in toenemende mate dat hun school dat ook is. Maar hoe ga je als beroepsopleiding mee met deze technologische ontwikkelingen zonder de kwaliteit van het onderwijs op het spel te zetten? Wat vraagt dit van onderwijsprofessionals, managers en onderwijsontwikkelaars? Is het nodig dat zij ook ‘digital experts” zijn? En als een ROC voor een opleiding alle werkprotocollen, informatie en kennis vooraf online aanbiedt: hoe ziet een lesuur er dan uit waar studenten samenkomen? Volgens Daphne vraagt dit ondermeer een coachende rol van docenten. Maar dat betekent niet dat kennis onbelangrijk is! Je kunt alleen begeleiden als je boven de materie staat. En dat vraagt net zo goed kennis van examineren, begeleiden en didactiek. Hoewel deze didactiek volop in beweging is. Luister of kijk naar een prachtige toelichting van Daphne in hoe ROC Friese Poort werkt aan digitalisering, onderwijsvernieuwing en professionele ontwikkeling!


cartoon gemaakt door Lodewijk van www.lokocartoons.nl

Thema’s die voorbijkomen in deze podcast:

  • Digitalisering, waar moeten we beginnen? Misschien vooral bij de schooldirecteuren en docenten?
  • Waarom ICT niet weg te denken is in het beroepsonderwijs
  • Verder kijken en doen dan mailen, word en excel: programmeren, ontwerpen en innoveren
  • E learning in het onderwijs
  • Beroepsonderwijs kan niet 100% digitaal worden, het gaat om de combinatie: blended learning
  • Leren in de praktijk en digitalisering
  • Moet je straks nog naar school?
  • Wat vraagt het van docenten?
  • Valkuilen, tips en trucs bij de start, implementatie en veranderaanpak
  • Het belang van live ontmoetingen
  • Toekomst muziek?

Hoe wordt de mens gevormd door zijn tribe? Tjipcast 035 met Dani√ęlle Braun

Wat is een organisatiecultuur? Hoe kun je het begrijpen en welke invloed heeft cultuur op samenwerking, verandering en leiderschap? In deze Tjipcast ga ik in gesprek met corporate antropoloog Dani√ęlle Braun. Ze is expert op het gebied van organisatiecultuur en leiderschap. Met prachtige voorbeelden van over de hele wereld legt ze uit waarom de mens van nature gevormd is door zijn tribe. En hoe de ‘grammatica’ tussen mensen voor een groot deel onze dagelijkse realiteit bepaalt. In onze priv√©wereld, maar net zo goed als we in organisaties werken! Veranderen is daarom veel meer dan het harkje veranderen of de strategie herschrijven. Het vraagt onderzoek, echte gesprekken en nieuwe rituelen.


Boeken die op tafel liggen:

Thema’s die voorbijkomen in deze podcast:

  • Hoe wij tribale wezens zijn, wat groepsvorming doet en het belang van sociale conventies
  • Hoe onze aandacht vooral naar individuen wordt getrokken in organisaties en waarom dat niet altijd werkt
  • Cultuur als een deken die over mensen heen ligt
  • Hoe communiceer je met ‘een cultuur’?
  • Het belang van antropologisch onderzoek en participatie (associ√ęren en dissoci√ęren / in- en uitzoomen)
  • Wat we kunnen leren van andere culturen
  • Leren van andere leefomgevingen
  • Systemen in organisaties en onze maatschappij en hoe dit de mens ‘ontzielt’
  • Anders durven kijken, het belang van afleren en minder in categorie√ęn kunnen denken (oordelen)
  • De rol van nieuwsgierigheid

Wat is de oorzaak van de niveaudaling van ons onderwijs? Tjipcast 034 met Wim van den Broeck

Er is een fundamentele crisis in het onderwijs gaande. Resultaten dalen al jaren. Toenemende medicalisering, extra zorgtaken en continue innovatie van onderwijs maken het niet makkelijk het tij te keren. Leerkrachten voelen zich bedreigd in de kernopdracht van hun vak: lesgeven. Als we dit willen veranderen dan vraagt dit een grondige maatschappelijke discussie over welk doel onderwijs heeft. En het is nodig kennis te benutten van hoe kinderen leren en welke rol een leerkracht hierin heeft. Zodat we niet weglopen met ongefundeerde perspectieven op leren, kennisoverdracht en de ontwikkeling van jonge kinderen. Wetenschap kan hier veel aan bijdragen! In deze podcast ga ik hierover in gesprek met Wim van den Broeck. Professor in ontwikkelings- en onderwijspsychologie en methodoloog aan de vrije universiteit Brussel.


cartoon gemaakt door www.lokocartoons.nl

Boeken die op tafel liggen:

Thema’s die voorbijkomen in deze podcast:

  • Verkenning van de maatschappelijke discussie omtrent wat ‘goed’ onderwijs is
  • Niveaudaling van onderwijs: een veranderende onderwijsvisie
  • Cultuuroverdracht zoals lezen, schrijven en rekenen
  • Groep versus individu (wat is de norm)
  • Doelen bepalen
  • Onderwijs afstemmen op het talent van het kind: kan dat?
  • Als het individu de absolute norm is, waarom zouden we ons dan nog zorgen maken als iemand achterblijft in zijn ontwikkeling?
  • Gelijke kansen
  • Een individuele onderwijsbehoefte is niet gemakkelijk te bepalen
  • Dient het onderwijs om alles aan te bieden?
  • Socialisering van onderwijs
  • Individualisering van het onderwijs: trend van verdere medicalisering
  • Wat wetenschap wel en niet kan als het gaat om onderwijs
  • Instrumentalisering van het onderwijs: hoe meer kennis, hoe beter het onderwijs?
  • De weg omhoog?

Hoe bouw je aan een topteam? Tjipcast 033 met Katja Staartjes

Katja Staartjes is een zeer ervaren bergbeklimmer en expeditieleider. Katja was de eerste Nederlandse vrouw die de top van de Mount Everest bereikte. Ze schrijft hier prachtige verhalen over en geeft over de hele wereld lezingen over leiderschap, samenwerken en optimaal presteren. Ze gebruikt hiervoor haar rijke klimervaring. Bergbeklimmen is bij uitstek teamwork op het scherpst van de snede. Alleen bereik je niets. En het gaat op een berg over leven en dood. Katja illustreert deze reis naar de top met prachtige voorbeelden. Topteams werken vanuit een gedeelde ambitie, vertrouwen, zelfkennis, wederkerigheid en bijvoorbeeld discipline. Luister of kijk naar een gesprek over grote hoogte bereiken, durven omkeren, ‘√©cht willen’, je valkuilen kennen en het ontwikkelen van doorzettingsvermogen!


Cartoon gemaakt door Lodewijk van www.lokocartoons.nl

Boeken die op tafel liggen:

Thema’s die voorbijkomen in deze podcast:

  • Over klimmen en de top bereiken
  • Over het boek Topteams!
  • Optimale teamsamenstelling en voorbereiding
  • Kwetsbaarheden en grenzen van leiderschap
  • De basis op orde, hoe werk je hier elke dag aan?
  • Commitment en discipline
  • De top bereiken en de weg naar beneden
  • Als individuen niet mee kunnen komen, wat doe je dan als leider?
  • Samenwerken op het scherpst van de snede
  • Nieuwe plannen van Katja

Wat kunnen we leren van het Niekée en Agora onderwijs? Tjipcast 032 met Sjef Drummen

Het Niek√©e en Agora onderwijs is een opkomende vorm van onderwijs in Nederland. Op deze scholen staat de nieuwsgierigheid van elke unieke leerling centraal. Door te werken aan challenges gaan kinderen inhoudelijk aan de slag rondom een vraagstuk of probleem waar ze gefascineerd door zijn. De leraar is een coach en trekt van de beginfase tot het eindresultaat met leerlingen op. Bij het Niek√©e onderwijs (vmbo) zijn er nog wel klassen en projecten, in het Agora onderwijs (havo, vwo) gaan ze verder en trekken ze de persoonlijke benadering verder door. Ouders spelen een belangrijke rol in de school en doen actief mee. Niek√©e en Agora onderwijs is een ver doorgevoerde vorm van gepersonaliseerd leren. Het woord ‘school’ is vervangen door ‘Agora’ dat plein of marktplaats betekent. Een leven lang leren staat centraal. Sjef Drummen is √©√©n van de oprichters en houdt al jaren een stevig pleidooi voor deze vorm van leren. Geen saaie klaslokalen, maar open ruimtes waar van alles te doen is. En de grenzen van een school stoppen volgens hem niet bij hek: juist daarbuiten is van alles te doen en te ontdekken! Ieder kind is uniek en dus zitten leerlingen van alle leeftijden en niveaus door elkaar heen. En dat betekent ook: geen vakken, geen vast rooster of verplichte methodes. De leerling wordt onder begeleiding uitgedaagd zelf vorm te geven aan zijn leerproces. Dat verhoogt de motivatie en stimuleert nieuwsgierigheid, denken en experimenteren. De grootste blokkade voor deze noodzakelijke onderwijsontwikkeling is volgens Sjef Drummen ons eigen denken over onderwijs. We zijn gecultiveerd en opgevoed dat leren moet plaatsvinden in klaslokalen, dat stilzitten en gehoorzamen erbij hoort. Terwijl dit juist de dood in de pot is als het gaat om persoonlijke ontwikkeling.


Niekée Agora is een gepersonaliseerd leerconcept waarbij leerlingen van vmbo tot en met gymnasium leren en bezig zijn met hun ontwikkeling. Elke leerling heeft zijn eigen leerroute, diplomagarantie op instroomniveau, drietalige communicatie en werkt met moderne technologie. Geen schoolvakken, geen curriculum, geen huiswerk, geen zittenblijven, geen schoolboeken en geen leraar voor de klas.

Niekée is de winnaar van de Scholenbouwprijs 2008-2010 en van diverse onderwijskundige innovatieprijzen.

Het gaat hier volgens Sjef Drummen niet om onderwijsvernieuwing. Het gaat om alternatief onderwijs, waar leerlingen volledig zelfverantwoordelijk zijn voor hun eigen ontwikkeling. ‚ÄúDe leerling bepaalt het reisdoel, de meester wijst de weg.‚ÄĚ

Vragen die voorbijkomen in deze podcast:

  • Hoe ziet het onderwijs bij Niek√©e en Agora er in de basis uit?
  • Waarom ben je hiermee gestart?
  • Wat maakte het nodig radicaal te starten vanaf ‚Äė0‚Äô?
  • Waar is deze vorm van leren op gebaseerd?
  • Jij spreekt je op sommige vlakken heel direct uit, bijvoorbeeld over het verschil tussen VMBO en Gymnasium. Waarom ben je hier tegen?
  • Waarom werkt dit nieuwe systeem?
  • Wat werkt er niet?
  • Wat zijn dit moment de grote uitdagingen in ons onderwijs?
  • Waar maak je momenteel zorgen om als het gaat om onderwijs in Nederland?

De praktijk centraal: Hoe werkt bouwbedrijf Heijmans aan een veilige werkomgeving? Tjipcast 031 met Werner van Eck

In deze podcast ga ik in gesprek met Werner van Eck, programmamanager Veiligheid bij bouw- en infrabedrijf Heijmans. Het motto van Heijmans is ‘maker van een gezonde leefomgeving’. Veiligheid is een kernwaarde voor Heijmans. Met het GO programma (Geen Ongevallen) zetten ze in alle lagen van de organisatie in op een veiligheidscultuur. Met Werner blikken we terug op bijna 10 jaar projectervaring. We reflecteren op hoe gedragsverandering werkt in de praktijk, op wat voor manier je kunt versnellen en welke lessen er te trekken zijn. Veiligheid is nooit af, dat heeft ook consequenties voor hoe je kijkt naar gedragsverandering, leren en professionaliseren. Dit gesprek is ook voor iedereen die met gedrag, leren en verandering in organisaties bezig is de moeite waard. Vooral als je beter wilt begrijpen wat het vraagt om als grote, internationale organisatie te werken aan een uitdagende veranderambitie. Een verandering die direct individueel gedrag, identiteit, cultuur en samenwerking raakt. En een ambitie die nooit af is.


Onderwerpen die voorbijkomen in deze podcast:

  • Veiligheid in de bouw: waar begin je?
  • Veiligheid als kernwaarde
  • Geen Ongevallen (GO) als uitgangspunt
  • Incident Frequency Rate kleiner dan 1
  • Belang om te beginnen bij laaghangend fruit (quick wins)
  • Word je beoordeeld op veiligheid?
  • Belang van betrokkenheid en eigenaarschap van het management
  • Hoe ga je verder na een leiderschapstraject?
  • De Geen Ongevallen app (GO)
  • Hoe de app is begonnen met een klein tegeltje (de meldingsapp)
  • Het belang om continue te verbeteren en er nooit mee te stoppen
  • Veiligheidsbewustzijn
  • Eenduidige en uniform beeld op veiligheid (iedereen heeft er dezelfde beelden bij)
  • Streven naar een nog hogere veiligheidscultuur (calculatief naar pro-actief
  •  

Wat zijn de meest hardnekkige onderwijsmythes? Tjipcast 030 met Pedro de Bruyckere

In deze podcast ga ik in gesprek met Pedro de Bruyckere over hardnekkige onderwijsmythes. Zo worden veel onderwijsinnovaties onderbouwd met de redenering dat ‘veel van het werk dat kinderen later gaan doen nog niet bestaat’. Maar klopt dat eigenlijk wel? En is met de hand leren schrijven ouderwets of toch nog wel zinvol? Heb je echt 10.000 uur nodig om een expert in iets te worden? Bestaan beelddenkers en worden baby’s slimmer als je ze naar Bach of Mozart laat luisteren? Kijk of luister nu naar een nieuwe Tjipcast!


Cartoon gemaakt door Lodewijk van www.lokocartoons.nl

Boeken op tafel:

Enkele onderwerpen die voorbijkomen in deze podcast:

  • Is het nog wel nodig om met de hand te leren schrijven?
  • Waar zijn 21ste eeuwse vaardigheden op gebaseerd?
  • Leren lezen is iets dat gewoon vraagt om veel herhaling
  • 10.000 uur oefenen en je bent een expert!
  • Klassieke muziek voor baby’s helpt in de ontwikkeling
  • Kun je jezelf slimmer denken?
  • Kunnen we beelddenkers herkennen?

Hoe maak je van kleine stappen en successen een grotere innovatie beweging? Tjipcast 029 met Suzanne Verdonschot

Met Suzanne Verdonschot ga ik in gesprek over innovatie en leren in organisaties. En hoe je vanuit kleine stapjes en successen een grotere innovatie beweging kunt realiseren. Suzanne is actie-onderzoeker en ziet innovatie niet als een proces dat alleen plaatsvindt in een technische R&D afdeling. Het is juist onderdeel van het dagelijks werk! In deze Tjipcast verkennen we achterliggende opvattingen die innovatie in organisaties bepalen. En wanneer ze wel en niet werken. We bespreken hoe je innovatie kunt zien als beweging en op welke manier je dit praktisch kunt aanpakken. Met aansprekende voorbeelden uit supermarkten, een snoepjesfabriek en sportvakanties is dit een Tjipcast met handige tips voor je eigen werkpraktijk!


Boeken op tafel:

Tijdcodes:

  • 02.00 Innoveren als leerproces, hoe begon het?
  • 03.45 Supermarktonderzoek naar innoveren en leren in het werk
  • 06.00 Kijken naar innovatie door de jaren heen
  • 11.00 Innovatie in het dagelijks werk en het belang van dagelijks experimenteren
  • 15.00 Lokale praktijken
  • 18.00 Regiestrategie√ęn
  • 22.00 Andere enthousiast maken is een bekwaamheid
  • 25.00 Aantrekkelijke werkomgevingen
  • 28.00 De kracht van het niet weten
  • 30.00 Emotie als sturingsinformatie en het belang van gedachten en opvattingen over dagelijkse vraagstukken (die doen ertoe!)
  • 33.00 Nieuwe vragen over innovatie, andere taal ontwikkelen
  • 37.00 Het belang van discipline
  • 39.00 Afronding en blik vooruit!

Over veranderen in organisaties: klein maar fijn? Tjipcast 028 Hans Vermaak

In deze Tjipcast ga ik in gesprek met organisatieadviseur Hans Vermaak. We verkennen waarom (en hoe) het komt dat veranderen juist werkt in de concrete dagelijkse werkpraktijk. We bespreken de effecten van ‘over ambitieuze’ plannen, teveel bemoeienis vanaf de zijlijn en de soms overdreven aandacht voor regels die in een lokale praktijk juist averechts werken. Aan de hand van praktijksituaties reflecteren we op de schaduwkant van grote verandertrajecten en zoeken we naar aanknopingspunten hoe kleine successen groter zijn te maken. Want als uitrollen niet werkt: wat kan je dan nog wel doen? We volgen daarin het motto van Hans: het meervoud van pilot is pilots! Luister of kijk naar een zeer boeiend en precies gesprek over het wel en niet werkbaar krijgen van veranderinitiatieven in organisaties.


www.lokocartoons.nl

Boeken op tafel:

Tijdcodes:

  • 03.00 Waarom er in principe niks mis is met ‘klassieke’ veranderplannen
  • 04.30 Verknoping en complexiteit
  • 10.00 Hoe veel goede, kleine momenten optellen tot iets groots
  • 17.00 Meerwaarde scheppend en voorwaarde scheppend in organisaties
  • 24.00 Anderen in positie brengen om verantwoordelijkheid te nemen, waarom dat niet niks is
  • 30.00 Lokaal mensen meer verantwoordelijkheid geven, wat moet je dan o.a. kunnen: denk aan veranderen, leren en samenwerken
  • 35.00 Waarom een plan saai is en welke waarde het wel heeft
  • 42.00 Lokaal veranderen (klein veranderen) is niet simpel!
  • 48.00 Rollen, taken en verantwoordelijkheden is niet de sleutel naar succes: maar wat dan wel?
  • 55.00 Handelen vanuit een redenering versus handelen vanuit strikte regels
  • 59.00 Kleuren van verandering
  • 1.00 Na kleine successen en lokale praktijken door willen pakken en beleid te maken: kan dat? En werkt dat?
  • 1.05 In veranderen is niet elk puzzelstukje even belangrijk: wat betekent dat voor ons vak?
  • 1.09 Klein veranderen: kunnen deblokkeren in organisaties
  • 1.13 Vraag van Hans aan Eva Naaijkens van de Alan Turingschool in Amsterdam