prestatieverbetering

Veranderen in organisaties: Hoe hou je het simpel? Tjipcast 039 met Willem Mastenbroek

Volgens menig expert is veranderen in organisaties vandaag de dag vooral complex en ingewikkeld. Maar daar wil emeritus hoogleraar Willem Mastenbroek niets van weten. Veranderen is juist gebaat bij praktische wijsheid: aan de slag met concrete vraagstukken samen met de betrokkenen om wie het gaat. Daar zit echter wel de crux: we draaien vaak om de hete brij heen en tuigen liever een kostbaar cultuurprogramma op dan dat we een probleem durven aan te pakken. In deze podcast verkennen we deze vorm van √ßomplexiteitsverslaving. We zoeken naar praktische, simpele en bewezen methodieken om effici√ęnt en effectief te werken aan het oplossen van vraagstukken in organisaties. Behalve theorie put Willem Mastenbroek uit tientallen jaren ervaring als adviseur. Met concrete voorbeelden maakt hij leiderschap, samenwerking en cultuurverandering tastbaar en voelbaar. Sleutelwoorden zijn: sturen op verantwoordelijk gedrag, actieve betrokkenheid van management, het werk centraal stellen en toewerken naar een aanspreekcultuur. Luister of kijk naar een ‘simpel’ gesprek over veranderen met verregaande implicaties voor de werkpraktijk!



Boeken die op tafel liggen:

Thema’s die voorbijkomen in deze podcast:

  • Waar komt het complexiteitsdenken vandaan?
  • Veranderen in organisaties: enkele basisregels
  • Plek der moeite toestaan
  • Klanten betrekken
  • Verantwoordelijk gedrag, samenwerking en starten bij een probleem
  • Valkuilen
  • Trends in veranderen
  • Hoe nu verder?

Hoe kun je als professional regie nemen over innovatie? Tjipcast 037 met Bart Bossink

Innovatie associ√ęren we nog vaak met een heel slim idee of technisch briljante uitvinding. Maar succesvol innoveren is veel meer dan dat. Zo vraagt innovatie procesmanagement, aansturing en vooral regie. Alleen zo kan een idee ook uiteindelijk onder de streep waarde toevoegen aan werkprocessen, producten en klanten. Het goede nieuws is ook dat innovatie volgens innovatiespecialist en hoogleraar Bart Bossink door elke organisatie is te realiseren. Door de processen beheersbaar, bestuurbaar en organiseerbaar te maken. In Tjipcast 037 ga ik met Bart Bossink in gesprek over innovatiemanagement. Wat zijn de grootste valkuilen? Hoe ontwikkel je als manager, professional of expert een scherpe blik op de bijbehorende processen? En op wat voor manier is duurzaamheid en maatschappelijke verantwoord ondernemen verbonden aan innovatiemanagement in de 21ste eeuw? Luister of kijk naar een verfrissend perspectief op vernieuwing en innovatie in (en tussen!) organisaties!



Boeken die op tafel liggen:

Thema’s die voorbijkomen in deze podcast:

  • Wat is innovatie eigenlijk?
  • Waarom is innovatie moeilijk te managen?
  • Innoveren als continue proces
  • Ondernemerschap en de relatie met innovatie
  • Aansturing, doorgroeien en bouwen: van goed idee naar werkende onderneming
  • De buitenwereld naar binnen halen, hoe doe je dat?
  • Rapid prototyping
  • Mensen geloven niks, totdat je iets laat zien (zelfs als het niet werkt)
  • Klanten onderdeel maken van het innovatieproces
  • Iets kunnen maken en ‘het’ zien!
  • Leiderschapsvaardigheden en kampioenschap
  • Waarom management nog steeds heel belangrijk is
  • De bestaande taart verdelen, of een nieuwe taart bakken?

Hoe bouw je aan een topteam? Tjipcast 033 met Katja Staartjes

Katja Staartjes is een zeer ervaren bergbeklimmer en expeditieleider. Katja was de eerste Nederlandse vrouw die de top van de Mount Everest bereikte. Ze schrijft hier prachtige verhalen over en geeft over de hele wereld lezingen over leiderschap, samenwerken en optimaal presteren. Ze gebruikt hiervoor haar rijke klimervaring. Bergbeklimmen is bij uitstek teamwork op het scherpst van de snede. Alleen bereik je niets. En het gaat op een berg over leven en dood. Katja illustreert deze reis naar de top met prachtige voorbeelden. Topteams werken vanuit een gedeelde ambitie, vertrouwen, zelfkennis, wederkerigheid en bijvoorbeeld discipline. Luister of kijk naar een gesprek over grote hoogte bereiken, durven omkeren, ‘√©cht willen’, je valkuilen kennen en het ontwikkelen van doorzettingsvermogen!


Cartoon gemaakt door Lodewijk van www.lokocartoons.nl

Boeken die op tafel liggen:

Thema’s die voorbijkomen in deze podcast:

  • Over klimmen en de top bereiken
  • Over het boek Topteams!
  • Optimale teamsamenstelling en voorbereiding
  • Kwetsbaarheden en grenzen van leiderschap
  • De basis op orde, hoe werk je hier elke dag aan?
  • Commitment en discipline
  • De top bereiken en de weg naar beneden
  • Als individuen niet mee kunnen komen, wat doe je dan als leider?
  • Samenwerken op het scherpst van de snede
  • Nieuwe plannen van Katja

Wat kunnen we leren van het Niekée en Agora onderwijs? Tjipcast 032 met Sjef Drummen

Het Niek√©e en Agora onderwijs is een opkomende vorm van onderwijs in Nederland. Op deze scholen staat de nieuwsgierigheid van elke unieke leerling centraal. Door te werken aan challenges gaan kinderen inhoudelijk aan de slag rondom een vraagstuk of probleem waar ze gefascineerd door zijn. De leraar is een coach en trekt van de beginfase tot het eindresultaat met leerlingen op. Bij het Niek√©e onderwijs (vmbo) zijn er nog wel klassen en projecten, in het Agora onderwijs (havo, vwo) gaan ze verder en trekken ze de persoonlijke benadering verder door. Ouders spelen een belangrijke rol in de school en doen actief mee. Niek√©e en Agora onderwijs is een ver doorgevoerde vorm van gepersonaliseerd leren. Het woord ‘school’ is vervangen door ‘Agora’ dat plein of marktplaats betekent. Een leven lang leren staat centraal. Sjef Drummen is √©√©n van de oprichters en houdt al jaren een stevig pleidooi voor deze vorm van leren. Geen saaie klaslokalen, maar open ruimtes waar van alles te doen is. En de grenzen van een school stoppen volgens hem niet bij hek: juist daarbuiten is van alles te doen en te ontdekken! Ieder kind is uniek en dus zitten leerlingen van alle leeftijden en niveaus door elkaar heen. En dat betekent ook: geen vakken, geen vast rooster of verplichte methodes. De leerling wordt onder begeleiding uitgedaagd zelf vorm te geven aan zijn leerproces. Dat verhoogt de motivatie en stimuleert nieuwsgierigheid, denken en experimenteren. De grootste blokkade voor deze noodzakelijke onderwijsontwikkeling is volgens Sjef Drummen ons eigen denken over onderwijs. We zijn gecultiveerd en opgevoed dat leren moet plaatsvinden in klaslokalen, dat stilzitten en gehoorzamen erbij hoort. Terwijl dit juist de dood in de pot is als het gaat om persoonlijke ontwikkeling.


Niekée Agora is een gepersonaliseerd leerconcept waarbij leerlingen van vmbo tot en met gymnasium leren en bezig zijn met hun ontwikkeling. Elke leerling heeft zijn eigen leerroute, diplomagarantie op instroomniveau, drietalige communicatie en werkt met moderne technologie. Geen schoolvakken, geen curriculum, geen huiswerk, geen zittenblijven, geen schoolboeken en geen leraar voor de klas.

Niekée is de winnaar van de Scholenbouwprijs 2008-2010 en van diverse onderwijskundige innovatieprijzen.

Het gaat hier volgens Sjef Drummen niet om onderwijsvernieuwing. Het gaat om alternatief onderwijs, waar leerlingen volledig zelfverantwoordelijk zijn voor hun eigen ontwikkeling. ‚ÄúDe leerling bepaalt het reisdoel, de meester wijst de weg.‚ÄĚ

Vragen die voorbijkomen in deze podcast:

  • Hoe ziet het onderwijs bij Niek√©e en Agora er in de basis uit?
  • Waarom ben je hiermee gestart?
  • Wat maakte het nodig radicaal te starten vanaf ‚Äė0‚Äô?
  • Waar is deze vorm van leren op gebaseerd?
  • Jij spreekt je op sommige vlakken heel direct uit, bijvoorbeeld over het verschil tussen VMBO en Gymnasium. Waarom ben je hier tegen?
  • Waarom werkt dit nieuwe systeem?
  • Wat werkt er niet?
  • Wat zijn dit moment de grote uitdagingen in ons onderwijs?
  • Waar maak je momenteel zorgen om als het gaat om onderwijs in Nederland?

De praktijk centraal: Hoe werkt bouwbedrijf Heijmans aan een veilige werkomgeving? Tjipcast 031 met Werner van Eck

In deze podcast ga ik in gesprek met Werner van Eck, programmamanager Veiligheid bij bouw- en infrabedrijf Heijmans. Het motto van Heijmans is ‘maker van een gezonde leefomgeving’. Veiligheid is een kernwaarde voor Heijmans. Met het GO programma (Geen Ongevallen) zetten ze in alle lagen van de organisatie in op een veiligheidscultuur. Met Werner blikken we terug op bijna 10 jaar projectervaring. We reflecteren op hoe gedragsverandering werkt in de praktijk, op wat voor manier je kunt versnellen en welke lessen er te trekken zijn. Veiligheid is nooit af, dat heeft ook consequenties voor hoe je kijkt naar gedragsverandering, leren en professionaliseren. Dit gesprek is ook voor iedereen die met gedrag, leren en verandering in organisaties bezig is de moeite waard. Vooral als je beter wilt begrijpen wat het vraagt om als grote, internationale organisatie te werken aan een uitdagende veranderambitie. Een verandering die direct individueel gedrag, identiteit, cultuur en samenwerking raakt. En een ambitie die nooit af is.


Onderwerpen die voorbijkomen in deze podcast:

  • Veiligheid in de bouw: waar begin je?
  • Veiligheid als kernwaarde
  • Geen Ongevallen (GO) als uitgangspunt
  • Incident Frequency Rate kleiner dan 1
  • Belang om te beginnen bij laaghangend fruit (quick wins)
  • Word je beoordeeld op veiligheid?
  • Belang van betrokkenheid en eigenaarschap van het management
  • Hoe ga je verder na een leiderschapstraject?
  • De Geen Ongevallen app (GO)
  • Hoe de app is begonnen met een klein tegeltje (de meldingsapp)
  • Het belang om continue te verbeteren en er nooit mee te stoppen
  • Veiligheidsbewustzijn
  • Eenduidige en uniform beeld op veiligheid (iedereen heeft er dezelfde beelden bij)
  • Streven naar een nog hogere veiligheidscultuur (calculatief naar pro-actief
  •  

Wat zijn de meest hardnekkige onderwijsmythes? Tjipcast 030 met Pedro de Bruyckere

In deze podcast ga ik in gesprek met Pedro de Bruyckere over hardnekkige onderwijsmythes. Zo worden veel onderwijsinnovaties onderbouwd met de redenering dat ‘veel van het werk dat kinderen later gaan doen nog niet bestaat’. Maar klopt dat eigenlijk wel? En is met de hand leren schrijven ouderwets of toch nog wel zinvol? Heb je echt 10.000 uur nodig om een expert in iets te worden? Bestaan beelddenkers en worden baby’s slimmer als je ze naar Bach of Mozart laat luisteren? Kijk of luister nu naar een nieuwe Tjipcast!


Cartoon gemaakt door Lodewijk van www.lokocartoons.nl

Boeken op tafel:

Enkele onderwerpen die voorbijkomen in deze podcast:

  • Is het nog wel nodig om met de hand te leren schrijven?
  • Waar zijn 21ste eeuwse vaardigheden op gebaseerd?
  • Leren lezen is iets dat gewoon vraagt om veel herhaling
  • 10.000 uur oefenen en je bent een expert!
  • Klassieke muziek voor baby’s helpt in de ontwikkeling
  • Kun je jezelf slimmer denken?
  • Kunnen we beelddenkers herkennen?

Hoe maak je van kleine stappen en successen een grotere innovatie beweging? Tjipcast 029 met Suzanne Verdonschot

Met Suzanne Verdonschot ga ik in gesprek over innovatie en leren in organisaties. En hoe je vanuit kleine stapjes en successen een grotere innovatie beweging kunt realiseren. Suzanne is actie-onderzoeker en ziet innovatie niet als een proces dat alleen plaatsvindt in een technische R&D afdeling. Het is juist onderdeel van het dagelijks werk! In deze Tjipcast verkennen we achterliggende opvattingen die innovatie in organisaties bepalen. En wanneer ze wel en niet werken. We bespreken hoe je innovatie kunt zien als beweging en op welke manier je dit praktisch kunt aanpakken. Met aansprekende voorbeelden uit supermarkten, een snoepjesfabriek en sportvakanties is dit een Tjipcast met handige tips voor je eigen werkpraktijk!


Boeken op tafel:

Tijdcodes:

  • 02.00 Innoveren als leerproces, hoe begon het?
  • 03.45 Supermarktonderzoek naar innoveren en leren in het werk
  • 06.00 Kijken naar innovatie door de jaren heen
  • 11.00 Innovatie in het dagelijks werk en het belang van dagelijks experimenteren
  • 15.00 Lokale praktijken
  • 18.00 Regiestrategie√ęn
  • 22.00 Andere enthousiast maken is een bekwaamheid
  • 25.00 Aantrekkelijke werkomgevingen
  • 28.00 De kracht van het niet weten
  • 30.00 Emotie als sturingsinformatie en het belang van gedachten en opvattingen over dagelijkse vraagstukken (die doen ertoe!)
  • 33.00 Nieuwe vragen over innovatie, andere taal ontwikkelen
  • 37.00 Het belang van discipline
  • 39.00 Afronding en blik vooruit!

Over veranderen in organisaties: klein maar fijn? Tjipcast 028 Hans Vermaak

In deze Tjipcast ga ik in gesprek met organisatieadviseur Hans Vermaak. We verkennen waarom (en hoe) het komt dat veranderen juist werkt in de concrete dagelijkse werkpraktijk. We bespreken de effecten van ‘over ambitieuze’ plannen, teveel bemoeienis vanaf de zijlijn en de soms overdreven aandacht voor regels die in een lokale praktijk juist averechts werken. Aan de hand van praktijksituaties reflecteren we op de schaduwkant van grote verandertrajecten en zoeken we naar aanknopingspunten hoe kleine successen groter zijn te maken. Want als uitrollen niet werkt: wat kan je dan nog wel doen? We volgen daarin het motto van Hans: het meervoud van pilot is pilots! Luister of kijk naar een zeer boeiend en precies gesprek over het wel en niet werkbaar krijgen van veranderinitiatieven in organisaties.


www.lokocartoons.nl

Boeken op tafel:

Tijdcodes:

  • 03.00 Waarom er in principe niks mis is met ‘klassieke’ veranderplannen
  • 04.30 Verknoping en complexiteit
  • 10.00 Hoe veel goede, kleine momenten optellen tot iets groots
  • 17.00 Meerwaarde scheppend en voorwaarde scheppend in organisaties
  • 24.00 Anderen in positie brengen om verantwoordelijkheid te nemen, waarom dat niet niks is
  • 30.00 Lokaal mensen meer verantwoordelijkheid geven, wat moet je dan o.a. kunnen: denk aan veranderen, leren en samenwerken
  • 35.00 Waarom een plan saai is en welke waarde het wel heeft
  • 42.00 Lokaal veranderen (klein veranderen) is niet simpel!
  • 48.00 Rollen, taken en verantwoordelijkheden is niet de sleutel naar succes: maar wat dan wel?
  • 55.00 Handelen vanuit een redenering versus handelen vanuit strikte regels
  • 59.00 Kleuren van verandering
  • 1.00 Na kleine successen en lokale praktijken door willen pakken en beleid te maken: kan dat? En werkt dat?
  • 1.05 In veranderen is niet elk puzzelstukje even belangrijk: wat betekent dat voor ons vak?
  • 1.09 Klein veranderen: kunnen deblokkeren in organisaties
  • 1.13 Vraag van Hans aan Eva Naaijkens van de Alan Turingschool in Amsterdam

Verwaarlozing in organisaties. Wat is het? En hoe kom je er vanaf? Tjipcast 010 met Joost Kampen

Continue verandertrajecten die in praktijk weinig verschil maken, gebrekkige aandacht door de leiding in een organisatie, te hoge werkdruk of cynisme bij collega’s. Of wat te denken van overdadige aandacht voor hippe managementconcepten die uiteindelijk weinig verschil maken in de praktijk? De kenmerken van een verwaarloosde organisatie zijn niet mals. Maar hoe komen we achter de oorzaak van verwaarlozing? En belangrijker: wat kunnen we eraan doen? Kijk of luister nu naar een spannend gesprek over taaie patronen in organisaties met Joost Kampen!


Deze cartoon is gemaakt door Lodewijk van Loko Cartoons

Speakersnotes

Tijdcodes

  • 1.05 De rol van toeval, eerste kennismaking met het concept verwaarlozing, n.a.v. casus en onderzoek bij GVB Amsterdam. Leidend tot eerste artikel M&O verwaarlozing: (her) opvoeden, een vergeten taak van de manager. Link naar het artikel is hier te vinden.
  • 2.00 Orthopedagogiek, verwaarloosde kinderen, gedrag en verdere verdieping vanuit een ander kennisdomein
  • 2.50 Spraakgebruik in organisaties: opknapbeurt, sleetse dynamiek, laconiek in taal en woordkeuze
  • 4.10 Participatieve en repressieve benadering van veranderen werkt niet altijd, maar wat dan?
  • 5.00 Onderzoek naar verwaarlozing, vinden van een promotor:  Leon de Caluw√©
  • 7.10 Kenmerken: het ligt aan de organisatie, afspraken niet nakomen, vaste thuiswerkdagen. Hoe geef je betekenis aan dit soort probleemgedrag?
  • 8.00 Gebrek aan managementaandacht
  • 8.40 Eigen belang boven gemeenschappelijk belang
  • 09.00 Wederkerigheid in de relatie is weg, dit is in feite de kern van het denken. Normen bestaan wel in subgroepen, maar niet in de hele organisatie
  • 10.30 Ondanks het management draait de organisatie nog..
  • 11.10 Wie moet de leiding nemen? Aandacht en structuur dient gegeven te worden door de leiding
  • 12.30 HR, communicatie en andere ‘staven’ nemen de verantwoordelijkheid van de lijnorganisatie over
  • 13.10 Veranderen kost tijd
  • 13.45 Taal van veranderen is vaak misleidend (versnellers)
  • 14.00 Zelfsturende teams
  • 16.10 Waar staat de organisatie NU? Pleidooi voor de analyse fase
  • 19.00 Aandacht kan je niet veinzen
  • 19.20 Span of attention i.p.v. span of control
  • 21.30 Weet waar je aan begint: wil je verwaarlozing echt aanpakken?
  • 23.10 Begeleiden doe je in het hier en nu. Link naar het boek ‘Kinderen die haten‘.
  • 23.50 Plek der moeite of ook wel ‘het wak’
  • 24.10 Werkelijkheidsanalyse: wat vinden we normaal en wat niet?
  • 27.00 Werkboek Verwaarlozing in organisaties, hier de link naar het boek
  • 28.30 Destructief gedrag, bedoeld of onbedoeld.
  • 31.00 KPIs
  • 32.10 Integriteit
  • 34.00 De veranderopgave formuleren, goede volgorde, verkeerde volgorde
  • 35.00 Performing teams en de ontwikkelgang van groepen, theorie van Tuckman; de link is hier te vinden
  • 36.10 Spanning tussen autonomie en verantwoordelijkheid
  • 38.00 Autonomie is ontwikkelbaar, in relatie tot sociale regels. Niet alle verworvenheden zijn ‘normaal’
  • 39.45 De rol van aandacht 
  • 41.30 Leuke dingen MOETEN doen met collega’s, zoals een teamuitje
  • 44.00 Waar moet je beginnen als je verwaarlozing op het spoor komt in je eigen organisatie?
  • 48.20 Tussenlagen in een organisatie
  • 49.00 Welke rollen zijn te delegeren in een team?
  • 50.30 Liefdevolle verwaarlozing
  • 53.00 Het echte gesprek voeren
  • 49.55 Discipline en de kleuren van verandering
  • 55.00 Nieuw boek! Advieswerk voor verwaarloosde organisaties
  • 59.05 Informeel leiderschap

Is creativiteit te leren? Tjipcast 009 met kunstenaar Barthel Brussee

In praktisch elke organisatie of school staat creativiteit hoog in het vaandel. Creativiteit wordt dan vaak in verband gebracht met innovatie, duurzaamheid of klantgerichtheid. Maar wat is creativiteit eigenlijk? Kan je het ontwikkelen of blijft het een soort mystieke eigenschap van bijzondere mensen? Over deze vraag ging ik in gesprek met kunstenaar Barthel Brussee. Volgens Barthel gaat creativiteit vooral over passie, aandacht voor je ambacht, vakmanschap en pure discipline.


deze cartoon is gemaakt door Lodewijk van LOKO cartoons!

Speakersnotes

Tijdcodes

  • 1.30 Wanneer ben je als mens een kunstenaar?
  • 2.00 Als kunstenaar consequenties kunnen incasseren
  • 2.33 Werken om te kunnen werken
  • 04.00 Kinderen en creativiteit
  • 08.00 Schilderen naar waarneming en de menselijke staat van zijn (komisch en treurig)
  • 09.07 Feest! 
  • 09.45 Druk om te presteren en over het werk van Barthel
  • 10.00 Facebook
  • 14.10 Technische vaardigheden en talent
  • 16.20 Je gereedschapskist vergroten als kunstenaar
  • 16.45 Aandacht voor techniek
  • 19.00 Vincent van Gogh en de kwaliteit van verf
  • 20.30 Oefenen en voorstudies maken
  • 21.10 Jezelf een opdracht geven
  • 21.35 Vraaggericht cre√ęren als kunstenaar
  • 25.00 David Hockney, zie ook de link met Van Gogh
  • 28.40 Over Dada en het dada√Įsme 
  • 29.00 Theo van Doesburg en de dada√Įstische veldtocht
  • 34.40 Ruimte op school voor creativiteit
  • 35.10 Ontplooiing van kinderen
  • 35.30 Kunst is zeer relevant in de maatschappij van vandaag
  • 36.00 Is het ook kunst om een auto te kunnen ontwerpen? 
  • 36.20 Anders durven kijken en waarde toekennen aan kunst
  • 36.40 Handvaardigheid op school
  • 41.00 Je verliezen in de kunst, het proces en het plezier om iets te kunnen maken met je handen
  • 44.00 Leren werken met klassieke technieken, zoals binnen het textielmuseum
  • 45.10 Kunstenaars in de klas!
  • 51.00 Zin krijgen om te beginnen met kunst, hoe doe je dat?
  • 54.00 Nieuwe projecten van Barthel
Feest! Barthel Brussee (2018), kijk ook op: www.barthelbrussee.nl